Godina 2026. obeležava sedam vekova od prvog poznatog pominjanja imena Velikog Bečkereka, današnjeg Zrenjanina.

Prema sačuvanim izvorima, ime Bečkerek prvi put se pominje u povelji Budimskog kaptola od 10. jula 1326. godine. Iako u istoriografiji postoje rasprave o tumačenju ovog dokumenta, on se tradicionalno smatra najstarijim pisanim svedočanstvom o postojanju naselja.

U prvoj polovini XIV veka Banat je bio deo južnih pograničnih oblasti Ugarskog kraljevstva prema kraljevini Srbiji. Vladavina Karla Roberta Anžujskog donela je jačanje kraljevske vlasti, razvoj trgovine i učvršćivanje županijske uprave. Torontalska županija, u kojoj se nalazio Bečkerek, imala je važan strateški položaj između Tise, Begeja i Tamiša. Zahvaljujući povoljnom geografskom položaju i blizini važnih puteva, naselje se postepeno razvijalo kao lokalno privredno i crkveno središte.

Da je Bečkerek već u XIV veku bio organizovana zajednica potvrđuju i papski desetinski popisi iz 1331–1332. godine, u kojima se pominje lokalna parohija. Tokom narednih vekova Banat je bio prostor susreta različitih naroda, kultura i političkih uticaja. Posle Kosovske bitke i jačanja osmanske opasnosti, južni delovi Ugarske dobili su poseban značaj u sistemu odbrane kraljevstva.

Početkom XV veka Bečkerek i okolina našli su se među posedima srpskog despota Stefana Lazarevića, a kasnije i Đurđa Brankovića. Ova činjenica svedoči o snažnim vezama srpske srednjovekovne države i Banata. U to vreme u regionu raste broj srpskog stanovništva, dok lokalna naselja dobijaju važnu ulogu u odbrani južne granice Ugarske.

Osmanskim osvajanjem Banata 1551. godine završeno je srednjovekovno razdoblje u istoriji Bečkereka. Ipak, ime zabeleženo u izvorima iz 10. jula 1326. godine ostalo je trajan simbol istorijskog kontinuiteta grada.

Proteklih 700 godina je ispisalo velike priče o našem gradu. Bečkerek, Petrovgrad i Zrenjanin se nisu pomerali, dok se događala istorija, prolazili osvajači i vojske. Na sreću mnogo više je bilo onih koji su u našem gradu živeli da bi ga izgrađivali i unapređivali. Zahvaljujući njima, mi danas imamo gradsku istoriju kojom se ponosimo. Ovo je prostor za velike događaje i velika dela. Cenila se sloboda, čuvao mir za naredne generacije, razmišljalo se o boljem životu i pratili sve novine savremenog sveta.

Foto i izvor: Grad Zrenjanin